|
Endüstriyel
Tasarım
Endüstriyel
tasarım, herhangi bir ürünün tümünün, veya bir parçasının veya üzerindeki
süslemenin, çizgi, şekil, biçim, renk, doku, ses, malzeme veya esneklik
gibi insan duyuları ile algılanan çeşitli unsur veya özelliklerinin oluşturduğu
bütünüdür. Endüstriyel tasarımların tescil işlemleri sınai mülkiyet haklarından
marka ve patent gibi diğer hakların tescil işlemlerinden önemli farklılıklar
göstermektedir. Buradaki farklardan en önemlisi endüstriyel tasarım tescil
işlemlerinin yenilik ve ayırt edicilik bakımlarından ayrıntılı biçimde
incelenmeksizin ilan edilmesi ve üçüncü şahısların itiraz haklarını kullanmalarıdır.
Bir endüstriyel tasarımın tescili, dünyada yeni ve ayırt edici niteliğe
sahip olması halide mümkündür.
Yenilik
ve ayırıcı nitelik ile ilgili olarak tasarımcıya sağlanan bir istisna
sözkonusudur. Bu da, koruma talep edilen bir endüstriyel tasarımın, başvuru
tarihinden önceki oniki ay içerisinde veya rüçhan talebi varsa, rüçhan
tarihi itibariyle tasarımcı veya halefi veya bu kişilerin izni ile üçüncü
bir kişi tarafından kamuya sunulması veya tasarımcı veya halefleri ile
olan ilişkinin suistimali sonucu kamuya sunulması durumlarında, endüstriyel
tasarımın yeniliğinin ve ayırt edici niteliğinin etkilenmemesidir. Yani
başvurudan 1 yıl öncesine kadar olan süre içerisinde tasarımcısı tarafından
yapılmış açıklamalar ve kamuya sunmalar yenilik ve ayırt edici niteliği
etkilememektedir.
Endüstriyel
tasarımlarda koruma süresi 5 yıl olup, bu süre 4 kez yenilenerek 25 yıla
kadar uzatılabilmektedir.
Coğrafi
İşaretler
Coğrafi
işaretler, bir ürünün adının coğrafi sınırları belirlenmiş bir yöre, alan,
bölge veya çok özel durumlarda ülkeden kaynaklanması, tüm veya esas nitelik
veya özellikleri bu yöre, alan veya bölgeye özgü doğa ve beşeri unsurlardan
kaynaklanması, üretimi, işlenmesi ve diğer işlemlerinin tümünün veya en
az birinin bu yöre, alan veya bölge sınırları içinde yapılması hallerinde
sağlanan koruma biçimidir.Isparta halısı, Erzincan tulumu, Trabzon tereyağı,
Çorum leblebisi, Yağcıbedir halısı, Gaziantep lahmacunu, Van otlu peyniri,
Adana kebabı, Türk rakısı, Kapadokya şarabı Türkiye'deki coğrafi işaret
korumasına konu olabilecek ürünlerden bazılarıdır.

|
Entegre
Devre Topoğrafyaları
“Entegre
Devre”, Elektronik
bir işlevi veya bunun yanında diğer fonksiyonları yerine getirmek
üzere tasarlanmış, en az bir aktif elemanı olan ve ara bağlantılardan
bir kısmının ya da tümünün bir parça malzeme içerisinde ve/veya
üzerinde bir araya getirilmiş ara veya son formdaki bir üründür.
|
“Entegre
Devre Topografyası”, Entegre devreyi oluşturan tabakaların
üç boyutlu dizilimini gösteren ve herhangi bir formatta sabitlenmiş görüntüler
dizisi olup, her görüntü entegre devrenin üretiminin herhangi bir aşamasındaki
yüzeyinin tamamının veya bir kısmının görünümüdür.
Orijinal
niteliğe sahip entegre devre topografyaları belge verilerek korunur. Söz
konusu koruma, entegre devre topografyasının dayandığı, içerik, proses
sistem veya tekniklere veya mikro elektronik yarı iletken üründe saklanan
bilgiye uygulanmaz. Koruma ayrıca, yapısında koruma altına alınmış bir
entegre devre topografyası bulunduran entegre devrenin, herhangi bir üründe
kullanılıp kullanılmamasına bağlı değildir.
Bir entegre
devre topografyası, yaratıcısının kendi fikri çabası sonucu ortaya
çıkmış ve yaratma sırasında entegre devre topografyası üreticileri
ve entegre devre topografyası yaratıcıları arasında sıradan olarak
kabul edilmiyor ise orijinaldir. Bilinen elemanların ve ara bağlantıların
düzenlenmesinden oluşan bir entegre devre topografyası, bütün olarak
ele alındığında bir araya getiriliş şekli bakımından orijinallik şartını
taşıyorsa korumadan yararlanır.
|
|
Tescil
edilen entegre devre topografyasına sağlanan koruma;
a) Entegre
devre topografyasının, hak sahibi tarafından, veya onun izniyle üçüncü
bir kişi tarafından dünyanın herhangi bir yerinde ilk kez ticari açıdan
piyasaya sürüldüğü tarihten itibaren iki yıl içinde tescil başvurusunun
da yapılmış olması kaydıyla; sözü edilen piyasaya sürülme tarihi veya;
b) Ticari
açıdan piyasaya sürümün olmadığı hallerde, tescil başvurusunun yapıldığı
tarih,
başlangıç
olmak üzere on yıl olup; bu süre, onuncu takvim yılının bitiminde sona
erer.
Bugün
için Türkiye'de entegre devre topoğrafyalarının korunmasına yönelik özel
bir mevzuat yürürlükte değildir.
|
|